Του Αριστείδη Ρούνη*
Εισαγωγή
Ακούμε συνεχώς για Ιστορία γενικά! Ποια η ιστορία αυτού του λαού για παράδειγμα ή πότε διεξήχθη αυτή η μάχη.
Ωστόσο, η Ιστορία δεν είναι κάτι γενικό, δεν είναι μια απλή διαδικασία, αλλά κάτι ειδικό. Είναι μια επιστήμη, είναι δηλαδή ένας επιστημονικός κλάδος ιδιαίτερα, θα λέγαμε δημοφιλής παγκοσμίως.
Η ακαδημαϊκή ιστορία
Ας δούμε λοιπόν η ιστορία ή αλλιώς η ακαδημαϊκή ιστορία τι είναι. Αποτελεί την επιστήμη που εξετάζει το παρελθόν με επιστημονικές μεθόδους. Βασίζεται κυρίως στην έρευνα των πηγών. Ερευνά τις πράξεις των ανθρώπων.
Που παράγεται και διδάσκεται;
Παράγεται δε και διδάσκεται σε πανεπιστημιακούς χώρους. Με άλλα λόγια είναι το πεδίο εκείνο της επιστήμης που θεραπεύεται εντός μιας αίθουσας διδασκαλίας. Επικεντρώνεται κυρίως στην ανασύσταση του παρελθόντος και στην έρευνα, ενώ χαρακτηρίζεται από την εγκυρότητα αλλά και την αμφιλεγόμενη εσωστρέφεια της ιστορικής κουλτούρας. Στην ακαδημαϊκή ιστορία, ο επιστήμονας εστιάζει στην αρχειακή μελέτη και παράγει γνώση αποκλειστικά από αυτή. Η μόνη σχέση του είναι με άλλους επιστήμονες.
Ποια είναι τα εργαλεία του ιστορικού;
Ο ιστορικός δεν γράφει ιστορία από τη φαντασία του, αλλά με βάση τις σωζόμενες πηγές του ιστορικού παρελθόντος. Στηρίζεται οπότε, σε στοιχεία, σε πηγές, που έχει στη διάθεσή του.
Τα βασικά είδη πηγών
Τα βασικά είδη πηγών είναι τα παρακάτω:
(α) Πρωτογενείς ή άμεσες πηγές: προέρχονται από τη συγκεκριμένη ιστορική περίοδο του παρελθόντος που εξετάζουμε. Είναι δηλαδή σύγχρονες των ιστορικών γεγονότων που μελετούμε (π.χ. αυτούσιες ομιλίες και κείμενα ιστορικών προσώπων, αρχαιολογικά ευρήματα κ.ά.)
(β) Δευτερογενείς ή έμμεσες πηγές: αποτελούν μεταγενέστερες ερμηνείες των ιστορικών γεγονότων που εξετάζουμε. Δεν είναι δηλαδή σύγχρονες των ιστορικών γεγονότων που μελετούμε (π.χ. τα ιστοριογραφικά έργα, τα σχόλια και οι ερμηνείες μεταγενέστερων ιστορικών κ.ά.)
Βιβλιογραφία
– Μαργαρίτα Κορκοδείλου, Εργασία «Η σχέση μεταξύ δημόσιας και ακαδημαϊκής ιστορίας και πώς η πρώτη μπορεί να ενεργοποιήσει το ενδιαφέρον της κοινωνίας για την ιστορία.» (2023), https://blogs.sch.gr/mkorkodeil/files/2020/05/dis50_ergasia1_503312.pdf
– Δημήτρης Παπαγιαννάκης, Άρθρο «Τι είναι δημόσια ιστορία και τι σχέση έχει με την ακαδημαϊκή ιστορία», (2019), https://www.academia.edu/39597820/%CE%A4%CE%B9_%CE%B5%CE%AF%CE%BD%CE%B1%CE%B9_%CE%B4%CE%B7%CE%BC%CF%8C%CF%83%CE%B9%CE%B1_%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1_%CE%BA%CE%B1%CE%B9_%CF%84i_%CF%83%CF%87%CE%AD%CF%83%CE%B7_%CE%AD%CF%87%CE%B5%CE%B9_%CE%BC%CE%B5_%CF%84%CE%B7%CE%BD_%CE%B1%CE%BA%CE%B1%CE%B4%CE%B7%CE%BC%CE%B1%CF%8A%CE%BA%CE%AE_%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B1
– https://repository.kallipos.gr/handle/11419/3822
– https://archeia.moec.gov.cy/sd/572/piges.pdf
Πηγή εικόνας
https://www.princegeorgecitizen.com/
*Βιογραφικό συντάκτη