Η Ελληνική μας γλώσσα
Ελληνικά: Γλώσσα –Διάλεκτοι – Ιδιώματα
Του Αριστείδη Ρούνη*
Η ελληνική γλώσσα
Όπως επισημάνθηκε σε προηγούμενα μας κείμενα, τα οποία μπορείτε να διαβάσετε παρακάτω
https://greekhumans.com/pagkosmia-hmera-ellhnikhs-glwssas-h-chrhsimothta-ths-glwssas/
η ελληνική είναι μία από τις λίγες γλώσσες που έχει εξελικτική συνέχεια από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα!
https://greekhumans.com/ta-ellhnika-ws-deyterh-ksenh-glwssa/
Η ελληνική γλώσσα είναι μια σημαντική γλώσσα με ιστορική πορεία 3000 ετών!
https://greekhumans.com/to-gewgrafiko-ektopisma-ths-ellhnikhs-glwssas/
Μια γλώσσα με πλούσια ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά, με την αποδεδειγμένη γραπτή ιστορία 34 αιώνων, η Ελληνική Γλώσσα, δεν ομιλείται μόνο εντός των στενών ορίων του ελληνικού κράτους, αλλά επιπλέον ακούγεται απ’ άκρη σ’ άκρη του πλανήτη, από την ελληνική ομογένεια.
https://greekhumans.com/skepseis-peri-ellinikhs-glwssas/
Περιλαμβάνει λέξεις και έννοιες που παραμένουν χωρίς απόδοση στις υπόλοιπες γλώσσες, όπως άμιλλα, θαλπωρή και φιλότιμο. Μόνον η ελληνική γλώσσα ξεχωρίζει τη ζωή από το βίο, την αγάπη από τον έρωτα.
https://greekhumans.com/ellhnika-h-dikia-mas-glwssa/
Η ελληνική είναι, χωρίς υπερβολή, ίσως η σημαντικότερη γλώσσα στον κόσμο.
Επίσημη Γλώσσα
Ας δούμε πρώτα τι καλούμε ως επίσημη γλώσσα, Νοείται εκείνη η διάλεκτος που υπερισχύει έναντι των άλλων διαλέκτων εντός ενός κράτους. Στην Ελλάδα υπερίσχυσε έναντι των άλλων διαλέκτων η γλωσσική διάλεκτος της κοινής νεοελληνικής, η οποία καθιερώθηκε ως η επίσημη γλώσσα του κράτους. Ως η γλώσσα δηλαδή, που εκτός από καθομιλουμένη, είναι η γλώσσα που διδάσκεται στα σχολεία και χρησιμοποιείται στη διοίκηση της χώρας.
Οι διάλεκτοι της ελληνικής γλώσσας
https://greekhumans.com/ellinikh-glwssa-3-dialektoi-ths/
Είναι γεγονός πως κάθε γλώσσα αποτελεί μια αφηρημένη ενότητα: είναι το σύνολο πολλών διαλέκτων. Έτσι, πρόκειται για υπερκείμενη και για υποκείμενες έννοιες. Όσον αφορά στην ελληνική γλώσσα, υπάρχουν διάλεκτοι γεωγραφικές και διάλεκτοι κοινωνικές. Παραδείγματα γεωγραφικών διαλέκτων στην Eλλάδα: Θρακιώτικα, Hπειρώτικα, Mοραΐτικα, Kρητικά, στην Κύπρο τα Kυπριώτικα.
https://greekhumans.com/politikh-dialektos/
3 από τις διαλέκτους που διαθέτει στην Ανατολία, είναι η Ποντιακή, η Πολίτικη και η Καππαδοκική διάλεκτος. Σημαντικό κοινό στοιχείο τους είναι ότι χρησιμοποιούνται από ανθρώπους που διαβιούν ή διαβιούσαν στην επικράτεια της σημερινής Τουρκίας. Άρα εύκολα καταλαβαίνουμε ότι περιλαμβάνουν τουρκικές λέξεις.
Παραδείγματα κοινωνικών διαλέκτων: ιδίωμα («γλώσσα») των μορφωμένων, ιδίωμα των εργατών, «γλώσσα» της πιάτσας, των ρεμπέτηδων.
https://greekhumans.com/ellinikh-glwssa-ta-kastoriana/
Τα ιδιώματα της ελληνικής γλώσσας
Η γλώσσα μας είναι τόσο πλούσια. Έχει λοιπόν, εκτός από τις διαλέκτους της και τα Ιδιώματα της. Τα Ιδιώματα είναι τοπικές παραλλαγές της γλώσσας που οι διαφορές τους από την κοινή Νεοελληνική μας γλώσσα, αυτή μου μιλάμε στην Ελλάδα σήμερα, είναι μικρές. Για αυτό τις κατανοούν χωρίς κάποια ιδιαίτερη δυσκολία όλοι οι ελληνόγλωσσοι.
Σε αντίθεση με τη διάλεκτο, τον όρο ιδίωμα τον χρησιμοποιούμε για να δηλώσουμε διαφοροποίηση μεν, αλλά σε μικρότερη απόκλιση από αυτή της διαλέκτου. Τα ιδιώματα τα συναντάμε και με το όρο ντοπιολαλιές. Στην ελληνική επικράτεια τα ιδιώματα χωρίζονται σε βόρεια και νότια ιδιώματα. Η γέννηση των περισσοτέρων ιδιωμάτων συντελέστηκε την περίοδο της τουρκοκρατίας, από το κατακερματισμό του Βυζαντίου και τη συνακόλουθη απομόνωση πολλών περιοχών.
Επίλογος
Είναι πασιφανές ότι αξίζει πραγματικά το ταξίδι στη γνώση της γλώσσας μας, της ελληνικής. Αποτελεί συστατικό στοιχείο του ελληνικού έθνους. Είναι ένα ουσιώδες κομμάτι του ελληνικού πολιτισμού, της κουλτούρας μας.
Πηγή πληροφόρησης
Μάντζαρη, Αικατερίνη, Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία, ΕΑΠ, 2020, https://apothesis.eap.gr/archive/item/154769
Πηγή εικόνας
*Βιογραφικό συντάκτη