Συνέντευξη του Γιώργου Λυκοκάπη – Μέση Ανατολή

Συνέντευξη του Γιώργου Λυκοκάπη – Μέση Ανατολή

Σε συνέντευξη για το https://greekhumans.com/, ο κ. Γιώργος Λυκοκάπης, πολιτικός επιστήμων – δημοσιογράφος και αρθρογράφος του SLpress, κλήθηκε να σχολιάσει επίκαιρα ζητήματα στη Μέση Ανατολή.

Μια εισαγωγή στη συζήτηση μας

Αγαπητέ Γιώργο, καλωσόρισες εκ νέου στη διαδικτυακή τοποθεσία του https://greekhumans.com/. Είναι σίγουρο ότι κάθε συζήτηση μαζί σου στοχεύει στο να διαφωτίσει λίγο παραπάνω τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Τα ζητήματα αρκετά. Εντάσεις υφίστανται παντού ανά τον πλανήτη. Ας προσπαθήσουμε όμως, να επικεντρωθούμε στην περιοχή που ονομάζεται Μέση Ανατολή ή Δυτική Ασία ή ευρύτερα Εγγύς Ανατολή.

Πόλεμος στη Γάζα

Ξεκινάμε από το Ισραήλ και το ζήτημα της Γάζας. Είναι ένα ανοιχτό ή κλειστό ζήτημα; Μπορεί ποτέ να σταματήσει η ένταση στη Δυτική Όχθη και τη Γάζα; Είναι γνωστή τοιςς πάσι η «Αρχή της Αυτοδιάθεσης των Λαών». Μπορεί η Παλαιστίνη να γίνει κυρίαρχο κράτος μέσα στα εδάφη του Ισραήλ; Μας είχες δηλώσει πως η Χαμάς και οι Παλαιστίνοι είναι σίγουρα οι χαμένοι των εξελίξεων. Το ζήτημα είναι περίπλοκο. Μια εκτίμηση σου, αν περιοριστούμε μόνο στο Ισραήλ.

Το Παλαιστινιακό παραμένει ένα ανοιχτό διεθνές ζήτημα, με αρνητική όμως τροπή για την μία πλευρά της σύγκρουσης, τους Παλαιστινίους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η Δυτική Όχθη, όπου μάλιστα δεν ασκεί εκεί την εξουσία η Χαμάς: Η ισραηλινή κατοχή και οι εποικισμοί εντείνονται, ενώ πολλαπλασιάζεται η βία του κατοχικού στρατού, αλλά και των εποίκων, που δρουν με την κάλυψη τους.

Οι δε διεθνείς αντιδράσεις περιορίζονται μόνο σε ρητορικές καταδίκες, που το Ισραήλ ουδόλως λαμβάνει υπόψιν. Το Ιράν και η Χεμπολάχ είναι λογικό να εστιάζουν στους δικούς τους πολέμους, όχι στην μοίρα των Παλαιστινίων.

Το δε Σχέδιο Ειρήνης του Τραμπ, το οποίο να θυμίσουμε ότι έχει περάσει από το Συμβούλιο Ασφάλειας του ΟΗΕ (με την αποχή Ρωσίας-Κίνας) και έχει την στήριξη των κυριότερων μουσουλμανικών κρατών (ακόμα και της Τουρκίας, ή του Πακιστάν) δεν περιλαμβάνει σαφείς δεσμεύσεις για λύση δύο κρατών στο Παλαιστινιακό, ενώ δεν προβλέπει τίποτα για τον περιορισμό της κατοχής στην Δυτική Όχθη, ή το καθεστώς της Ιερουσαλήμ, την οποία ο Τραμπ αναγνώρισε παράτυπα ως πρωτεύουσα του Ισραήλ.

Σαν εναλλακτική στην λύση των δύο κρατών, ακούγεται ένα κοινό κράτος Ισραηλινών-Παλαιστινίων, που θα εξασφαλίζει την συνύπαρξη όλων των κοινοτήτων, αλλά εκτιμώ ότι ούτε αυτό έχει την παραμικρή πιθανότητα εφαρμογής, όχι μόνο λόγω της κυριαρχίας της εθνικιστικής Δεξιάς στο Ισραήλ. Εδώ η Χαμάς ακόμα ασκεί την εξουσία στην Γάζα…

Ένοπλες Συγκρούσεις ΗΠΑ/Ισραήλ με Ιράν

Είναι το φλέγον ζήτημα στην επικαιρότητα, διεθνή αλλά και εσωτερική. Από τη μια πλευρά ο πόλεμος και από την άλλη οι οικονομικές του επιπτώσεις στους Έλληνες. Που σκοπεύει να φτάσει ο Πρόεδρος Τραμπ; Γιατί δεν έκανε στρατιωτική επιχείρηση δια ξηράς στο Ιράν; Ισχύει ότι ο πόλεμος στόχευε να ανατρέψει τον θρησκευτικό ηγέτη του Ιράν ή μήπως ο Αμερικανός Πρόεδρος «follow the money»;

Με βάση τις νεότερες εξελίξεις, κρίσιμη μέρα είναι η ερχόμενη Τετάρτη, όπου λήγει η νέα προθεσμία που έδωσε ο πρόεδρος Τραμπ, εν μέσω του νέου θρίλερ που μαίνεται στα Στενά του Ορμούζ. Εκτιμώ ότι ο Τραμπ αναζητά τρόπο να αποσυρθεί από έναν αδιέξοδο πόλεμο, αλλά για να μπορέσει αυτή να περαστεί ως “νίκη”, πρέπει πάση θυσία να περιλαμβάνει μία συμφωνία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και την εξασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ.

Μοιάζει παρακινδυνευμένη οποιαδήποτε πρόβλεψη, αν θα έχουμε συμβιβασμό, νέα παράταση στην διορία, επανέναρξη των εχθροπραξιών, με πιο ακραίο σενάριο τους βομβαρδισμούς στην εγκαταστάσεις ηλεκτρικής ενέργειας του Ιράν, όπως έχει προειδοποιήσει ο Τραμπ, όπου θα ακολουθήσουν αντίστοιχα πλήγματα των Ιρανών στις χώρες του Κόλπου, με ό,τι συνέπειες προκύψουν.

Νομίζω η χερσαία επέμβαση σε μία αχανέστατη ορεινή χώρα σαν το Ιράν, είναι άκρως παρακινδυνευμένη, όπως και μία απόβαση σε κάποια ιρανική νησίδα στο Ορμούζ, την οποία οι Αμερικανοί εύκολα μπορούν να καταλάβουν, αλλά δύσκολα μπορούν να κρατήσουν, καθώς οι αμερικανικές δυνάμεις θα είναι έκθετες στα ιρανικά πυρά.

Εκτιμώ ότι ο Τραμπ προσδοκούσε αρχικά σε μία γρήγορη κατάρρευση του καθεστώτος, ή σε μία μεταξέλιξη του προς μία πιο προσαρμόσιμη κατεύθυνση, όπως συνέβη με την Βενεζουέλα, σενάρια που δεν του έχου βγει. Αν επιμείνει δε στον έλεγχο επί του βαλλιστικού οπλοστασίου του Ιράν, θα πάμε σε βέβαιο αδιέξοδο, αυτό αποτελεί “κόκκινη γραμμή” για την Τεχεράνη.

Η πλευρά Νετανιάχου

Μήπως άνοιξε πολλά μέτωπα στη Μέση Ανατολή ο Νετανιαχού; Δεν είναι το Ιράν μόνο, είναι και τα βόρεια σύνορα του Ισραήλ, η Χεζμπολλάχ, δηλαδή ο Λίβανος. Είναι και οι Παλαιστίνιοι. Να το πάμε και ένα βήμα παραπέρα, είναι και η Τουρκία, που οι σχέσεις της με το Ισραήλ χαρακτηρίζονται από αμοιβαίες εκδηλώσεις «αγάπης». Τι θέλει να πραγματοποιήσει ο Νετανιάχου άραγε;

Εξαιρετικά καίριο ερώτημα, γιατί, για παράδειγμα, οι στόχοι Νετανιάχου και Τραμπ στο Ιράν δεν συμπίπτουν απόλυτα. Ειδικότερα στον Λίβανο, το χάσμα είναι φανερό, με τον Νετανιάχου να είναι διατεθειμένος να συνεχίσει τον πόλεμο κατά της Χεζμπολάχ, ακόμα και αν υπάρξει συμφωνία με το Ιράν.

Επίσης, ακόμα και αν έχουμε κάποιον συμβιβασμό και για τον Λίβανο, αυτός θα περιλαμβάνει ισραηλινές ζώνες ασφαλείας, δηλαδή την κατοχή ενός μέρους του Λιβάνου από τον ισραηλινό στρατό, με ταυτόχρονες πιέσεις στην λιβανέζικη κυβέρνηση να αφοπλίσει την Χεζμπολάχ, κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμα και σε έναν νέο εμφύλιο στην πολύπαθη χώρα.

Σε ό,τι αφορά την Τουρκία, οι σχέσεις με το Ισραήλ είναι άκρως τεταμένες, ως και σενάρια εισβολής διαβάζουμε σε ΜΜΕ! Εκτιμώ πως δεν θα φτάσουμε ως εκεί, αλλά οι σχέσεις των δύο χωρών θα παραμείνουν σίγουρα τεταμένες. Ερώτημα, η στάση του Τραμπ, αν θα προβεί σε κάποια απόπειρα μεσολάβησης. Εξάλλου το κατάφερε στην Συρία, συμβάλλοντας να γίνει σε κάποιο βαθμό αποδεκτή η κυριαρχία του ισλαμικού καθεστώτος του αλ-Σαραά από το Ισραήλ…

Εξελίξεις στην Ευρώπη

Και ενώ όλα αυτά συμβαίνουν στη Μέση Ανατολή, η ΕΕ δεν βρίσκεται και στα καλύτερα της, ή να το πούμε καλύτερα, ποτέ δεν έφτασε στα ιδανικά που ονειρεύονταν οι πολίτες της. Γενικότερα ο Πρόεδρος Τραμπ μια επιβάλλει κυρώσεις, την άλλη βρίσκει μια δικαιολογία να ξεκινήσει νέο γύρο κρίσης με αυτή. Μεταξύ όλων αυτών είχαμε και την ήττα του πάλαι κραταιού ηγέτη της Ουγγαρίας Βίκτορ Όρμπαν. Ένα τελευταίο σου σχόλιο για τις εξελίξεις στην «Γηραιά Ήπειρο» λοιπόν.

Αρχικά, σε ό,τι αφορά την Ουγγαρία, η ΕΕ είναι λογικό να πανηγυρίσει την ήττα του Βίκτορ Όρμπαν, αν και θα πρέπει να περιμένει συγκεκριμένα δείγματα γραφής από τον Πέτερ Μαγυάρ, ο οποίος να σημειωθεί ότι υπήρξε σύμμαχος και μέλος του κόμματος του Ορμπάν, ενώ έχει σκληρές θέσεις σε μία σειρά από ζητήματα, για παράδειγμα στο μεταναστευτικό.

Το ενδιαφέρον είναι ότι η ήττα Όρμπαν, εκλαμβάνεται (και σωστά) ως ένα πλήγμα στο ρεύμα της ευρωπαϊκής Νέας Δεξιάς, κόμματα του οποίου αρχίζουν να παίρνουν αποστάσεις από τον Τραμπ, θεωρώντας την στήριξη του, ούτε λίγο-ούτε πολύ, ως τοξική, λόγω και της αντίδρασης μεγάλου μέρους του ευρωπαϊκού πληθυσμού στον πόλεμο στο Ιράν (βλ. Γαλλία και Γερμανία).

Όμως, το Ουκρανικό παραμένει μία ανοιχτή πληγή για την ΕΕ, η κοινή ευρωπαϊκή άμυνα είναι πιο εύκολη στα λόγια από την πράξη, ο δε Τραμπ δεν έχει κρύψει για ακόμα μία φορά την οργή του που η ΕΕ δεν του συμπαραστάθηκε στον πόλεμο του, με τις πληροφορίες να μαίνονται περί επικείμενης “τιμωρίας” της Ένωσης και του ΝΑΤΟ – από την μείωση των αμερικανικών στρατευμάτων στην Γηραιά Ήπειρο, μέχρι την απόσυρση των βάσεων…

Σας ευχαριστώ θερμά για την συζήτηση και θα είναι χαρά μας να συζητήσουμε εκ νέου στο μέλλον.

Οι προγενέστερες συζητήσεις μας εδώ

https://greekhumans.com/synenteuxi-me-ton-k-giwrgo-lykokaph/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giwrgou-lykokaph-polemos-sth-gaza/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-exvterikh-politikh-tourkias/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-neos-proedros-stis-hpa/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-hpa-ee-ellada/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-hpa-eai/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-exelixeis-mesh-anatolh/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-perigyros-elladas/

https://greekhumans.com/sinenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-ta-valkania/

https://greekhumans.com/synenteyxh-tou-giorgou-lykokaph-epikaira-themata/