Πολιτικές Διώξεις στην Αρμενία
Του Γιώργου Μενεσιάν*
Χθες, οι αρχές της Αρμενίας συνέλαβαν μέλη της αντιπολίτευσης με την κατηγορία ότι ενορχήστρωσαν απόπειρα πραξικοπήματος και σχεδίασαν τρομοκρατικές επιθέσεις με στόχο την ανατροπή της κυβέρνησης του Nikol Pashinyan.
Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, πίσω από τη φερόμενη συνωμοσία βρίσκεται ο Αρχιεπίσκοπος Bagrat Galstanyan, ο οποίος πέρυσι αναδείχθηκε σε de facto ηγέτη των περσινών μαζικών αντικυβερνητικών διαδηλώσεων. Μαζί του συνελήφθησαν, μεταξύ άλλων, ένα πρώην μέλος της Εθνοσυνέλευσης της Δημοκρατίας του Αρτσάχ (Ναγκόρνο Καραμπάχ), ένας συνταγματάρχης και ένα μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου της Αρμενικής Επαναστατικής Ομοσπονδίας (ΑΕΟ), ενός κόμματος της αντιπολίτευσης που έχει ισχυρή παρουσία στις αρμενικές κοινότητες του εξωτερικού – αν και η πολιτική του έκφραση στην Αρμενία παρουσιάζει διαφορές από εκείνη της Διασποράς.
Λίγες ώρες πριν τις συλλήψεις, ο πρωθυπουργός Pashinyan κατηγόρησε ευθέως τους δύο πρώην προέδρους Robert Kocharyan και Serzh Sargsyan, την ΑΕΟ, την Αρμενική Εκκλησία και επιχειρηματικά συμφέροντα (ολιγάρχες) ότι συνωμοτούν για τη βίαιη ανατροπή της κυβέρνησης.
Το πολιτικό κλίμα είχε ήδη οξυνθεί το τελευταίο διάστημα, με σφοδρές δημόσιες αντιπαραθέσεις μεταξύ του Pashinyan, της αντιπολίτευσης, παραγόντων της Διασποράς και της ηγεσίας της Αρμενικής Αποστολικής Εκκλησίας, συχνά με έλλειψη πολιτικού πολιτισμού και προσωπικές επιθέσεις.
Αν και δεν είναι σαφές κατά πόσο οι κατηγορίες ευσταθούν, οι ενδείξεις συγκλίνουν προς την εκτίμηση ότι πρόκειται για πολιτικές διώξεις και για μια προσπάθεια περαιτέρω αποδυνάμωσης της αντιπολίτευσης. Σε κάθε περίπτωση δεν μπορούμε να εξάγουμε ασφαλή συμπεράσματα ακόμα.
Η αντιπολίτευση, που εκπροσωπείται κυρίως από τα κόμματα των δύο πρώην προέδρων και την ΑΕΟ, δεν είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στην Αρμενία, λόγω του σχεδόν αυταρχικού τρόπου που κυβέρνησε στο παρελθόν. Είναι γνωστό, επίσης, ότι διατηρεί δεσμούς με τη Μόσχα.
Η Αρμενία βρίσκεται σήμερα σε μια ιδιόμορφη και συχνά αντιφατική πολιτική κατάσταση, χαρακτηριστική των χωρών με υπό μετάβαση δημοκρατικά καθεστώτα:
Στην εξωτερική πολιτική, η κυβέρνηση ακολουθεί μια στρατηγική εξευρωπαϊσμού και σταδιακής απεξάρτησης από τη Ρωσία, ενώ επιδιώκει την ομαλοποίηση των σχέσεων με την Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν. Αυτή η πολιτική, ωστόσο, συνοδεύεται από σημαντικές υποχωρήσεις στα εθνικά θέματα, με δυνητικά καταστροφικές συνέπειες για τη χώρα.
Στο εσωτερικό, έχουν υλοποιηθεί ορισμένες μεταρρυθμίσεις προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης του κρατικού μηχανισμού, της οικονομίας και κάποιων θεσμών.
Παράλληλα, όμως, καταγράφονται πισωγυρίσματα στα ζητήματα κράτους δικαίου, ελευθερίας του λόγου και πολιτικής πολυφωνίας. Αν και η Αρμενία διατηρεί καλύτερες επιδόσεις σε αυτούς τους δείκτες σε σύγκριση με το παρελθόν και τις γειτονικές χώρες, παραβιάσεις παρατηρούνται κυρίως απέναντι σε πολιτικές ομάδες που αντιτίθενται στην κυβέρνηση. Άκρως απογοητευτική είναι και η αντιμετώπιση των προσφύγων από το Ναγκόρνο Καραμπάχ.
Η κατάσταση θυμίζει, εν μέρει, τις πολιτικές διώξεις που βρίσκονται σε εξέλιξη στη γειτονική Γεωργία, όπου η φιλορωσική κυβέρνηση καταστέλλει την αντιπολίτευση. Παρά τα προβλήματα, η Αρμενία παραμένει η πιο δημοκρατική χώρα του Νοτίου Καυκάσου, ιδιαίτερα μετά την αυταρχική στροφή της Γεωργίας.
Ωστόσο, ο βαθύς εσωτερικός διχασμός, η αλαζονεία του πρωθυπουργού και των αντιπάλων του, καθώς και η σύγκρουση κυβέρνησης–Διασποράς υπονομεύουν την σταθερότητα και τις προοπτικές της Αρμενίας, μιας χώρας που βρίσκεται σε εξαιρετικά δυσμενή γεωπολιτικά θέση, αντιμετωπίζει σοβαρά δημογραφικά και κοινωνικά προβλήματα, καθώς και διαρκείς απειλές από το αναθεωρητικό και εκδικητικό Αζερμπαϊτζάν.
Πηγή φωτογραφίας
https://www.skai.gr/news/world/armenia-etoimi-na-ypograpsi-synthiki-eirinis-me-to-azermpaitzan
* Ο Γιώργος Μενεσιάν είναι διεθνολόγος με ειδίκευση στα θέματα Μέσης Ανατολής και Καυκάσου.